De bevalling is voorbij. Je bloeddruk is misschien weer onder controle. Je bloedwaarden herstellen en de controles worden minder. Voor de buitenwereld lijkt het gevaar geweken.

Maar jij voelt je misschien helemaal niet hersteld.

Na een HELLP-syndroom kan het tijd kosten voordat je lichaam weer tot rust komt. Ook emotioneel kan de periode rondom je zwangerschap en bevalling diepe sporen nalaten. Je kunt sneller moe zijn, onrust ervaren, veel terugdenken aan wat er is gebeurd of merken dat genieten moeilijk is.

Herstellen na HELLP-syndroom gaat daarom niet alleen over lichamelijk herstel. Ook je hoofd en je gevoel hebben tijd nodig om te verwerken wat je hebt meegemaakt.

Wat is het HELLP-syndroom?

Het HELLP-syndroom is een ernstige zwangerschapscomplicatie binnen het spectrum van pre-eclampsie. HELLP staat voor:

• Hemolysis: afbraak van rode bloedcellen
• ELevated Liver enzymes: verhoogde leverenzymen
• LP: Low Platelets, een verlaagd aantal bloedplaatjes

De situatie kan snel ernstig worden. Soms is het noodzakelijk om de zwangerschap eerder te beëindigen om de gezondheid van moeder en baby te beschermen.

Daardoor kan je zwangerschap ineens totaal anders verlopen dan je had verwacht. Een spoedopname, een onverwachte bevalling of keizersnede, een vroeggeboorte of een opname van je baby op de neonatologie: in korte tijd kan er ontzettend veel gebeuren.

En juist die snelheid en dreiging kunnen later nog veel impact hebben.

Lichamelijk herstellen na HELLP-syndroom

Na de bevalling begint je lichaam met herstellen. Dat betekent niet automatisch dat je je weer goed voelt zodra je bloedwaarden verbeteren.

Je lichaam heeft een enorme belasting doorstaan. Daar kan een zware bevalling of keizersnede bovenop komen. Wanneer je baby te vroeg is geboren, breekt bovendien vaak een periode aan van weinig slaap, spanning en zorgen.

Vermoeidheid na HELLP-syndroom kan daardoor behoorlijk lang aanhouden.

Geef je lichaam de ruimte om te herstellen en bespreek lichamelijke klachten altijd met je huisarts, verloskundige of gynaecoloog. Zeker wanneer klachten nieuw zijn, erger worden of je je zorgen maakt.

Maar lichamelijk herstel is slechts één kant van het verhaal.

De emotionele impact van HELLP-syndroom

Wat soms minder aandacht krijgt, is wat een HELLP-syndroom emotioneel met je kan doen.

De angst tijdens zo’n acute situatie kan enorm zijn. Misschien heb je werkelijk gedacht dat jij of je baby het niet zou redden. Alles gebeurde snel en ondertussen werd er om je heen gehandeld, terwijl jij nauwelijks kon bevatten wat er aan de hand was.

Wanneer anderen later opgelucht zeggen dat alles gelukkig goed is afgelopen, kun jij nog steeds voelen hoeveel angst er op dat moment was.

Dat kan verwarrend zijn.

Want het gevaar is voorbij. Waarom voelt het dan niet zo?

Waarom je hoofd na HELLP-syndroom alert kan blijven

Tijdens een bedreigende situatie schakelt je lichaam automatisch over op overleven. Wanneer de acute situatie voorbij is, lukt het niet altijd om die alarmstand meteen los te laten.

Je kunt dan merken dat je:

• steeds terugdenkt aan de ziekenhuisopname of bevalling
• bepaalde beelden moeilijk uit je hoofd krijgt
• snel schrikt of voortdurend alert bent
• bang bent dat er iets met je baby gebeurt
• moeite hebt om te ontspannen
• slecht slaapt
• snel emotioneel of geïrriteerd bent
• weinig voelt of juist snel overspoeld raakt
• moeite hebt om te genieten van je baby of het moederschap

Je begrijpt misschien niet altijd waarom je zo reageert. Maar je lichaam kan nog reageren op een periode waarin er daadwerkelijk gevaar was.

“Maar mijn baby is gezond. Ik zou toch blij moeten zijn?”

Dankbaarheid en verdriet kunnen naast elkaar bestaan.

Je kunt ontzettend dankbaar zijn dat je kindje er is en tegelijkertijd verdriet voelen over wat er is gebeurd. Of angst, boosheid en uitputting ervaren.

Een zwangerschap die plotseling werd afgebroken, je kindje niet direct bij je kunnen hebben of zelf ziek in bed liggen terwijl je baby ergens anders wordt verzorgd: dat zijn ingrijpende ervaringen.

Dat het uiteindelijk goed is afgelopen, maakt wat eraan voorafging niet ongedaan.

Vroeggeboorte na HELLP-syndroom

Bij een ernstig HELLP-syndroom moet een baby soms eerder geboren worden. Naast je eigen medische situatie kan ook die vroeggeboorte veel impact hebben.

In plaats van samen naar huis gaan, kom je terecht op de neonatologie. Er zijn monitors, slangetjes, onderzoeken en voortdurend nieuwe zorgen. Het kan voelen alsof je vooral bezig bent met volhouden.

Ook wanneer je kindje uiteindelijk gezond mee naar huis gaat, kan die periode nog lang in je hoofd en lichaam aanwezig blijven.

Het moment waarop het medisch gezien beter gaat, is niet automatisch het moment waarop jij je ook weer veilig voelt.

Wanneer blijft HELLP als een trauma voelen?

Niet iedere vrouw die HELLP heeft meegemaakt ontwikkelt traumaklachten. De impact verschilt per persoon.

Daarbij gaat het niet alleen om wat er medisch precies is gebeurd. Belangrijk is ook hoe jij de situatie hebt beleefd.

Was er veel machteloosheid of doodsangst? Ging alles zo snel dat je nauwelijks begreep wat er gebeurde? Voelde je je niet gehoord of alleen? Of zijn er bepaalde momenten waar je nog steeds liever niet aan terugdenkt?

Dan kan de ervaring nog veel spanning oproepen, ook maanden of jaren later.

Herstellen betekent niet vergeten

Herstellen na HELLP-syndroom betekent niet dat je moet leren om er niet meer aan te denken.

Wat je hebt meegemaakt hoort bij jouw verhaal.

Wat wel kan veranderen, is de spanning die aan dat verhaal vastzit. Je kunt uiteindelijk terugdenken aan wat er is gebeurd zonder dat je lichaam iedere keer opnieuw in alarm schiet.

De herinnering blijft, maar hoeft niet dezelfde emotionele lading te houden.

EMDR na HELLP-syndroom

Wanneer bepaalde momenten uit je zwangerschap, ziekenhuisopname of bevalling veel spanning blijven oproepen, kan EMDR een mogelijke behandelmethode zijn.

Daarbij kan bijvoorbeeld worden gewerkt met het moment waarop je hoorde dat je baby direct geboren moest worden. Een spoedrit naar de operatiekamer. Een beeld van je kindje in de couveuse. Of het moment waarop je dacht dat jij of je baby het misschien niet zou redden.

Het doel is niet om de herinnering uit te wissen.

Het doel is dat je eraan kunt terugdenken zonder opnieuw overspoeld te worden door de spanning van toen.

EMDR is niet voor iedereen nodig of op ieder moment passend. Samen kan worden gekeken naar wat jij hebt meegemaakt en wat je nu nodig hebt.

Je hoeft niet te wachten tot het vanzelf overgaat

Veel vrouwen denken lange tijd dat ze zich niet zo moeten aanstellen.

Het is toch goed afgelopen.

Mijn kindje is gezond.

Ik moet gewoon verder.

Maar een goede afloop wist een ingrijpende ervaring niet uit.

Wanneer je merkt dat de bevalling, ziekenhuisopname of periode rondom het HELLP-syndroom in je hoofd blijft zitten, mag je daar hulp bij zoeken.

Ook als het maanden geleden is. Ook als het jaren geleden is. En ook als iedereen om je heen denkt dat je allang verder bent.

Herstellen na HELLP-syndroom op jouw tempo

Herstellen kan betekenen dat je opnieuw vertrouwen krijgt in je lichaam. Dat er ruimte komt voor verdriet om wat je bent kwijtgeraakt. Dat je begrijpt waarom bepaalde beelden steeds terugkomen en je lichaam langzaam gaat ervaren dat het gevaar voorbij is.

Soms gebeurt dat vanzelf.

Soms is daar hulp bij nodig.

Binnen Innermoments begeleid ik vrouwen die een ingrijpende of traumatische zwangerschap of bevalling hebben meegemaakt. We kijken samen naar wat er is gebeurd, wat daarvan nog steeds voelbaar is en wat jij nodig hebt om weer meer rust te ervaren.

Je hoeft je ervaring niet kleiner te maken omdat het uiteindelijk goed is afgelopen.

Wat jij hebt meegemaakt, mag er zijn.